ფეხბურთი / მსოფლიო ფეხბურთი /
რონალდინიო - ბრაზილიელი ჯადოქარი
02/22/2020 17:29
348

რონალდო დე ასის მორეირა - დაიბადა 1980 წლის 21 მარტს პორტუ-ალეგრეში. ფეხბურთის გულშემატკივრებისთვის ცნობილი როგორც რონალდინიო. ბრაზილიელმა ფეხბურთის თამაში პატარა ასაკიდანვე დაიწყო. ბევრი მითქმა-მოთქმა არსებობს იმასთან დაკავშირებით, რომ ის იმდენად ნიჭიერი გახლდათ, ბავშვთა გუნდში გამართულ მატჩებს მარტოდ მარტო იგებდა. შეეძლო ერთ შეხვედრაში 10 და მეტი გოლიც გაეტანა, რის გამოც სკაუტების ყურადღებას იპყრობდა. რონალდინიო ოჯახში რიგით მესამე ბავშვი გახლდათ. როგორც თითქმის ყველა ამჟამად ცნობილი ფეხბურთელის ბიოგრაფიაში იკვეთება, გაუჩოსაც არ ჰყოლია მდიდარი მშობლები და გაჭირვების წლები მანაც გამოიარა. ცნობილია, რომ რონალდინიოს მამას ძალიან უყვარდა ფეხბურთი და სამოყვარულო გუნდშიც ირიცხებოდა. სწორედ ის იყო თავისი ვაჟის პირველი მწვრთნელიც. 7 წლის ასაკში ის გრემიოს ბავშვთა გუნდში ჩაირიცხა. თავდაპირველად მას რონალდოს უწოდებდნენ და სტაჟიან გულშემატკივარს ემახსოვრება ის პერიოდიც, როცა კარიერის საწყის წლებში მაისურზეც რონალდო ეწერა, თუმცა შემდგომ ის შეიცვალა და საფეხბურთო სამყარომ ფეხბურთელი გაიცნო როგორც რონალდინიო.

სადებიუტო შეხვედრა ახალგაზრდა ფეხბურთელმა გრემიოს შემადგენლობაში 1998 წლის კოპა ლიბერტადორესის ტურნირზე გამართა. 1999 წელი იყო პირველი გაბრწყინება 18 წლის გაუჩოსთვის. მან 48 შეხვედრაში 23 გოლი გაიტანა. განსაკუთრებული ყურადღება მან 1999 წლის 20 ივნისს რიო გრანდე დო სულის ფინალურ მატჩში მიიპყრო, სადაც საჩემპიონო პერფორმანსი ჰქონდა. მსოფლიოს ახლაც კარგად ახსოვს თუ რა გაუკეთა ნორჩმა რონალდინიომ 1994 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის გამარჯვებულ დუნგას. ეს წყენა მას ალბათ გაუჩოსგან გულში სამუდამოდ ჩარჩება. ახალგაზრდა ბრაზილიელი წლების მატებასთან ერთად სულ უფრო და უფრო იხვეწებოდა, რითაც სხვადასხვა გუნდების ყურადღებასაც იპყრობდა. 2001 წელს ფეხბურთელის შეძენა ლონდონის არსენალს სურდა, თუმცა ტრანსფერი არ შედგა. ამის მიზეზი კი ის იყო, რომ რონალდინიომ ვერ მიიღო ევროპაში მუშაობის უფლება, რადგან არ ჰქონდა ჩატარებული საკმარისი რაოდენობის საერთაშორისო მატჩები.

გარკვეული პერიოდის შემდეგ, ამავე წელს (2001) რონალდინიოს კიდევ ერთი მსურველი გამოუჩნდა ევროპიდან. ეს იყო პსჟ, რომელმაც ფეხბურთელის გადაბირება შეძლო და მასთან 5 წლიანი კონტრაქტი გააფორმა. პარიზელებს მაშინ ტრანსფერი 5 მილიონი დაუჯდათ. რონალდინიომ 21 ნომრიანი მაისური მოირგო და ევროპელების გაოცებას შეუდგა. მაშინ პსჟ-ს ღირსებას ლეგენდარული აფრიკელი, ჯეი-ჯეი ოკოჩა იცავდა, რომელთან ერთადაც გაუჩომ ფანტასტიური დუეტი შექმნა. მათი ტექნიკური და სანახაობრივი თამაში მთელ მსოფლიოს ჰგვრიდა დიდ სიამოვნებას. რონალდინიომ ფრანგულ კლუბთან ერთად პირველი ტიტულიც მოიგო - ინტერტოტოს თასი.

ბრაზილიელმა პარიზელ ქომაგს სიამოვნება 2003 წლამდე მიანიჭა, რის შემდეგაც ესპანეთს მიაშურა და კატალონიის ბარსელონას მაისური მოირგო. სწორედ იქ დაიწყო მისი ნამდვილი აღზევება. “ბლაუგრანა“ რონალდინიოსთვის იქცა ადგილად, სადაც მან მოიგო 5 ტიტული. მათ შორის ჩემპიონთა ლიგა, ლა ლიგა და გახდა ოქროს ბურთის მფლობელიც - ის მსოფლიოს საუკეთესო ფეხბურთელად აღიარეს. 2003 წელს ლაპორტა ბარსელონას გულშემატკივრებს დაჰპირდა, რომ გუნდში სამი ფეხბურთელიდან ერთ-ერთს მოყივანდა: ტიერი ანრი, დევიდ ბექჰემი ან რონალდინიო. ფრანგმა არსენალში გადასვლა გადაწყვიტა, ინგლისელმა რეალის მაისური მოირგო, ხოლო ბრაზილიელი კატალონიაში აღმოჩნდა. რონალდინიოს დებიუტო ბარსელონას შემადგენლობაში იუვენტუსის წინააღმდეგ, ამხანაგურ მატჩში შედგა. სწორედ მაშინ დაიწყო მაგიური ეპოქა. რაიკაარდის ხელმძღვანელობით ბარსელონამ თავი დააღწია დიდ კრიზისს და ბრაზილიელს უდიდესი წვლილი შეჰქონდა გუნდის წარმატებაში. ის საუცხოო ფეხბურთს თამაშობდა. მისთვის არ არსებობდა ავტორიტეტები. ყველა მეტოქესთან ერთნაირი შემართებით გადიოდა მინდორზე და მათ წინააღმდეგ საოცრებებს ჩადიოდა. რონალდინიომ ისიც კი შეძლო, რომ “სანტიაგო ბერნაბეუზე“ რეალი დაამარცხა და შემდგომ მადრიდულმა პუბლიკამ მას აპლოდისმენტებიც მიუძღვნა. ამით ალბათ ყველაფერი ნათქვამია. ბარსელონას შემადგენლობაში ბრაზილიელმა უამრავი დაუვიწყარი მატჩი ჩაატარა. ის ასევე გახლავთ პირველი ფეხბურთელი, რომელმაც დებიუტანტ ლიონელ მესის საგოლე გადაცემა გაუკეთა. როგორც ესპანელი კომენტატორები ამბობენ ხოლმე, “მესი რონალდინიომ მონათლა“. ბრწყინვალე სეზონები რონალდინიოს დაუფასდა - მან ოქროს ბურთისთვის ბრძოლაში ინგლისელ ნახევარმცველებს, ფრენკ ლამპარდსა და სტივენ ჯერარდს აჯობა. 2008 წელს ბარსელონაში ახალი მწვრთნელი მოვიდა. რაიკაარდი პეპ გვარდიოლამ ჩაანაცვლა. მაშინ ესპანელმა სპეციალისტმა განაცხადა, რომ რონალდინიო, დეკუ და ეტოო მის გეგმებში არ შედიოდნენ და ფეხბურთელებმა კლუბი დატოვეს.

რონალდინიომ და ეტოომ კარიერა იტალიის სერია ა-ში გააგრძელეს, ხოლო დეკუმ ჩელსის მაისური მოირგო. ბრაზილიელი მილანის ფეხბურთელი გახდა, კამერუნელი კი მის მოსიხლე მტერ ინტერს შეუერთდა. გაუჩომ “როსონერის“ შემადგენლობაში 2011 წლამდე ითამაშა. მსოფლიო ფეხბურთის ვარსკვლავს არ გასჭირვებია, რომ თავი მალევე შეეყვარებინა მილანური გრანდის ქომაგებისთვის. რა თქმა უნდა სათამაშო ფორმიდან გამომდინარე იტალიაში რონალდინიო ვერ იყო ისეთ დონეზე, როგორც მის კარიერაში მანამდე არსებულ კლუბებში, თუმცა შავ-წითლების მაისურითაც ბევრი მნიშვნელოვანი შეხვედრა უმაღლეს დონეზე ჩაატარა. გაიტანა არაერთი დასამახსოვრებელი გოლი და ბევრჯერ გაამხიარულა “სან-სიროზე“ შეკრებილი პუბლიკა. მილანის გარდა იმ პერიოდში რონალდინიოს შეძენას მანჩესტერ სიტიც ცდილობდა, თუმცა გაუჩომ იტალიური გრანდი აირჩია. 2008 წლის 28 სექტემბერს მილანურ დერბიში მან სადებიუტო გოლი გაიტანა და მისმა გუნდმა 1-0 იმარჯვა. მილანური გუნდის გულშემატკივრებს კარგად ახსოვთ რონალდინიოს მონაწილეობით გამართული ისეთი მნიშვნელოვანი შეხვედრები, როგორიც იყო მაგალითად მანჩესტერ იუნაიტედთან, სადაც “როსონერიმ“ 3-2 იმარჯვა. ასევე მადრიდის რეალთან ჩემპიონთა ლიგაზე. ასევე ტურინის იუვენტუსთან გასვლითი შეხვედრა, სადაც შავ-წითლებმა 3 უპასუხო გოლი გაუტანეს ტურინელებს და სხვა მრავალი, თუმცა ბრაზილიელმა მილანური გუნდი 2011 წლის ზამთრის სატრანსფერო პერიოდში დატოვა და ბრაზილიაში დაბრუნდა. სეზონის ბოლოს მილანმა სერია ა-ს მოგება შეძლო და რა თქმა უნდა იმ წელს იტალიაში გატარებული ნახევარი სეზონის გამო ეს ტიტული ბრაზილიელსაც ჩაეთვალა. მეტიც მილანურმა გუნდმა ის დიდების დარბაზში შეიყვანა.

ევროპის დატოვების შემდეგ, ფეხბურთელმა სამშობლოში დაბრუნება გადაწყვიტა და ფლამენგოს შეუერთდა. 2011 წელს მან ამ კლუბთან ერთად ზედიზედ 3 ტიტული მოიგო. ასევე ჩაატარა ბრწყინვალე მატჩი სანტოსთან, სადაც ჰეთ-თრიკი გაიფორმა და ფლამენგომ 5-4 დაამარცხა მეტოქე. 2012 წლის 31 მაისს ფლამენგომ რონალდინიოსთან ხელშეკრულება გაწყვიტა და ფეხბურთელის კარიერაში ახალი კლუბი გაჩნდა.

ფლამენგოს დატოვების შემდეგ რონალდინიომ 6 თვიანი კონტრაქტი გააფორმა ატლეტიკო მინიეროსთან. მან იქ 49 ნომრიანი მაისური აირჩია დედამისის დაბადების წლის აღსანიშნავად. ახალ გუნდში მან პირველი გოლი 2012 წლის 23 ივნისს გაიტანა. 4 გატანილი გოლით და 7 საგოლე გადაცემით რონალდინიო დაეხმარა ატლეტიკო მინიეროს მინეიროს ჩემპიონატის მოგებაში. მან ამ გუნდთან ერთად ასევე უმნიშვნელოვანესი ტიტული - კოპა ლიბერტადორესი მოიგო, რასაც შემდგომ სუდამერიკანას თასიც მიაყოლა. 2013 წელს რონალდინიო სამხრეთ ამერიკის წლის საუკეთესო მოთამაშედ დაასახელეს. ამ ყველაფრის შემდეგ რონალდინიოს კარიერაში ასევე იყო კლუბი კუერეტარო და ფლუმინესე, სადაც განსაკუთრებული წარმატებისთვის არ მიუღწევია და საკმაოდ მცირე დროც გაატარა.

კარიერის დასრულების შესახებ რონალდინიომ საბოლოოდ 2018 წლის 16 იანვარს განაცხადა. მანამდე კი ის ინდოეთში ფუტსალით იყო დაკავებული. 2017 წელს რონალდინიო დელჰის დრაკონებში ჩაირიცხა და 8 მატჩში 16 გოლიც გაიტანა.

რაც შეეხება მის სანაკრებო კარიერას. რონალდინიო ნაკრებშიც ისევე ბრწყინავდა, როგორც თავის დროზე საკლუბო დონეზე. ის ისეთი ვარსკვლავების გვერდით თამაშობდა, როგორებიც იყვნენ რონალდო (ფენომენი), კაფუ, კარლოსი, კაკა, ადრიანო, ჟუნინიო და ა.შ თავდაპირველდ მან ითამაშა როგორც 17 წლამდე, ასევე 20 და 23 წლამდე გუნდებში. 1999 წლიდან 2013 წლამდე კი ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების მთავარ გუნდში ირიცხებოდა. გულშემატკივრებს კი ალბათ პირველ რიგში მისი საჯარიმო გოლი ახსოვთ მუნდიალზე, რომელიც მან ინგლისს გაუტანა. ბრაზილიის ნაკრებთან ერთად რონალდინიომ მოიგო კოპა ამერიკა, მსოფლიო ჩემპიონატი, კონფედერაციის თასი. 1997 წელს U17-ის მუნდიალი, 2008 წელს კი ოლიმპიადაზე ბრინჯაოს მედალსაც დაეუფლა. მას კარიერის განმავლობაში მიღებული აქვს 35 სხვადასხვა ინდივიდუალური ჯილდოც.

ფრენკ რაიკაარდი:“მისი თითოეული შეხება ბურთთან იყო რაღაც განსაკუთრებული, გასაოცარი. რონალდინიოს საოცარი ფანტაზიის უნარი ჰქონდა, რომელსაც შემდგომ მინდორზე რეალობად აქცევდა. მისთვის არ არსებობდა გადაულახავი ბარიერი. მას ყველაფრის გაკეთება შეეძლო რასაც კი მოისურვებდა.“

სამუელ ეტოო:“ჩვენ შესანიშნავი პარტნიორები ვიყავით. გულწრფელად ვამბობ, ბედნიერი ვარ, რომ მასთან ერთად ერთ გუნდში მომიწია თამაში.“

დეკუ:“ის იყო ფეხბურთელი, რომელიც ღმერთმა უდიდესი ნიჭით დააჯილდოვა. მინდორზე გაუჩო არ თამაშობდა ფეხბურთს. ის ცეკვავდა სამბას. ნებისმიერი მეტოქისთვის შეეძლო თავბრუ დაეხვია და ხშირად უყვარდა თამაშის თავის თავზე აღება, რაც შესანიშნავად გამოსდიოდა.“

ანდრეა პირლო:“ნებისმიერ მატჩში, ნებისმიერ სიტუაციაში რონალდინიოს შეეძლო მინდორზე გამოსულიყო და ნამდვილი შოუ დაედგა. სწორედ ამიტომ უყვარდათ ის გულშემატკივრებს გამორჩეულად.“

რიკარდო კაკა:“ჩვენ დღემდე გვაკავშირებს მჭიდრო მეგობრობა. მე ვიყავი როგორც მისი პარტნიორი მინდორზე, ასევე მეტოქეც. შემიძლია მარტივად შევაფასო - რონალდინიო გენიალური ფეხბურთელი გახლდათ. მისი ყურებით სიამოვნებას არა მხოლოდ გულშემატკივრები, არამედ მოედანზე მყოფი ფეხბურთელებიც ვიღებდით. ბურთს რომ ისე ფლობდე, როგორც რონალდინიო, ამისთვის მხოლოდ ნიჭი არაა საკმარისი. ისეთი განცდა მეუფლებოდა, რომ გაუჩო ამ უსულო საგანთან კომუნიკაციას ამყარებდა და მათ ერთმანეთს ესმოდათ. მას ყველაფრის გაკეთება შეეძლო, რაც თავში მოუვიდოდა და თანაც ისე, რომ მოწინააღმდეგე წინასწა ვერასოდეს კითხულობდა ჩანაფიქრს.“

#Flashscore